ਪ੍ਰਦੀਪ ਚਿੱਜੜ

ਆਕਲੈਂਡ: 26 ਦਸੰਬਰ  2025

ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਅੰਕ 26 ਦਾ ਗਹਿਰਾ ਆਤਮਕ ਮਹੱਤਵ ਹੈ। ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦਸਵੇਂ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਛੋਟੇ ਪੁੱਤਰਾਂ  ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦੇ ਫਤਿਹ ਸਿੰਘ ਜੀ ਅਤੇ ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦੇ ਜ਼ੋਰਾਵਰ ਸਿੰਘ ਜੀ  ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਛੋਟੇ ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦੇ 26 ਦਸੰਬਰ 1704 ਨੂੰ, ਸਿਰਫ਼ 6 ਅਤੇ 9 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਨਾ ਛੱਡਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜ਼ਿੰਦਾ ਕੰਧ ਵਿੱਚ ਚਿਣੇ ਗਏ ਸਨ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਸ ਅਟੱਲ ਸ਼ਰਧਾ ਤੇ ਬਹਾਦਰੀ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿਚ ਹਰ ਸਾਲ “ਵੀਰ ਬਾਲ ਦਿਵਸ” (Veer Bal Diwas) ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦਿਨ ਸਿੱਖ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਸਰਵੋਚ ਨਿਸ਼ਠਾ ਤੇ ਬੇਮਿਸਾਲ ਹਿੰਮਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।
ਹਰ ਸਾਲ 26 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦਿਨ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਦੋ ਛੋਟੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਅਟੱਲ ਰਹੇ। ਜਦੋਂ ਮੁਗਲ ਹਕੂਮਤ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦਾ ਦਬਾਅ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਡਰ ਜਾਂ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਥਾਂ ਆਪਣਾ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਦੀ ਕਸਮ ਖਾਧੀ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਦਾ ਕੰਧ ਵਿੱਚ ਚਿਣ ਕੇ ਸ਼ਹੀਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।  ਜੋ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਾਲ ਘਟਨਾ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ਹੀਦੀ ਜੋੜ ਮੇਲਾ (Shaheedi Jor Mela):
ਹਰ ਸਾਲ 24 ਤੋਂ 26 ਦਸੰਬਰ ਤੱਕ ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ (ਪੰਜਾਬ) ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲੱਖਾਂ ਸਿੱਖ ਇਸ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਛੋਟੇ ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।